نامگذاري آلکانها:

آلکانها، هيدروکربنهاي سير شده اي هستند که تمايلي به واکنش هاي افزايشي ندارند. هيبريداسيون اتمهاي کربن در ساختار الکانها sp³ مي باشد. نام ديگر اين ترکيبات پارافين ها مي باشد. فرمول عمومي اين ترکيبات عبارتست از C_nH2_n+2
، يعني اگر آلکان ما يک کربنه باشد، 4 عدد هيدروژن و اگر 2 کربنه باشد، 6
عدد هيدروژن در ساختمان آن وجود دارد. و به همين ترتيب الي آخر. بنابر اين
اختلاف آلکانها در تعداد - CH₂ -  هاي آنها مي باشد و مي توان نتيجه گرفت که آلکانها همولوگ همديگر هستند.

1-   روش آيوپاک:

روش
آيوپاک روش جهاني نامگذاري ترکيبات الي مي باشد که جايگزين نامگذاري هاي
قديمي گرديده است. در اين نامگذاري تعداد اتم کربن در زنجير اصلي مهمترين
قسمت نام را تشکيل مي دهد. تعداد اتم هاي کربن را با لفظ هاي ويژه زير
تعيين مي کنيم:

1 : مِت   2: اِت   3 : پروپ   4 : بُوت   5: پّنت   6: هِگز   7: هِپت   8: اُکت   9: نون   10: دِک

در
نامگذاري آلکانها تعداد کربن هاي زنجير اصلي تعيين کننده نام آلکان است به
اين ترتيب که تعداد کربن ها را شمرده لفظ ويژه آنرا بدست آورده و به
انتهاي لفظ ويژه آن يک لفظ " ان" اضافه مي کنيم. به عنوان مثال:

CH3                        CH3-CH2-CH2-CH2-CH2-CH2-CH2-

هيدروکربن فوق داراي هشت کربن است و لفظ ويژه مربوط به مي شود "اکت" که با افزودن يک "ان"   تبديل مي شود به اکتان.

- راديکال: اگر
از ساختمان يک هيدروکربن، اتم هيدروژن را بطور متقارن جدا کنيم، بطوريکه
کربن مورد نظر داراي يک اربيتال نيمه پر گردد، به ترکيب بدست آمده راديکال
مي گوييم. به راديکال آلکانها، آلکيل مي گويند و در نامگذاري آنها لفظ
"ان" انتهاي نام آلکان مورد نظر را به "ايل" تبديل مي نمايند.

CH₄ à CH₃^. + H^.

چنانچه
آلکان ما بدون شاخه باشد. از نامگذاري ذکر شده در بالا يعني لفظ ويژه + ان
استفاده مي کنيم. اگر آلکان ما شاخه دار بود روش زير را براي نامگذاري
آلکان مورد نظر بکار مي بريم:

1-     بلند
ترين زنجير ممکن را به عنوان زنجير اصلي انتخاب مي کنيم. دقت نماييد که
اين زنجير بايد با يک کربن نوع اول آغاز شده و به يک کربن نوع اول ختم
گردد.

2-     ساختار کاملاً گسترده ماده را رسم مي کنيم به گونه اي که هيچ کربني در آن انديس بيش از يک نداشته باشد.

3-     کربنهايي که در اين زنجير اصلي قرار نداند و بلکه با کربنهاي آن اتصال دارند را به عنوان شاخه هاي در نظر مي گيريم.

4-     زنجير
اصلي را از سمت نزديکتر به تراکم بيشتر شماره گذاري مي کنيم. توجه کنيد
اين شماره گذاري بايستي به صورتي باشد که مجموع شماره هاي شاخه ها کمترين
رقم را داشته باشد.

5-     نا م آلکان را به شکل زير بدست مي آوريم:

" شماره کربن محل اتصال شاخه + نام آلکيلي شاخه + نام زنجير اصلي بصورت آلکاني"

 مثال:

              2- متيل بوتان

  تذکر 1 : اگر
بر روي زنجير اصلي دو يا چند شاخه يکسان مشاهده شود، بعد از ذکر     
شماره     محل هاي اتصال شاخه ها، تعداد آنها را با لفظ هاي " دي، تري،
تترا و ..." معين کرده و قبل از نام شاخه ذکر مي کنيم.

 مثال:

          2و3 - دي متيل پنتان

          2و2 - دي متيل پروپان

تذکر 2: اگر بر روي شاخه اصلي چند گونه متفاوت آلکيل داشته باشيم، نام شاخه ها را به ترتيب حروف الفباي يوناني ذکر مي کنيم:

اتيل( Ethyl)، ايزو پروپيل (Iso propyle )، متيل ((Methyl ، پروپيل (Propyle)

مثال:

              3- اتيل - 4- متيل هگزان

  تذکر 3: دقت نماييد که پيشوندهاي "-s"، "-n"، "-t" و ... يا تعداد شاخه ها با الفاظ "  دي،      تري، تترا و ..." در تقدم الفبايي منظور نمي شوند.

   تذکر 4: اگر بعد از انتخاب زنجير اصلي فاصله شاخه ها تا دو سر زنجير يکسان و مجموع  اعداد نيز برابر باشد، از سمت نزديکتر به شاخه داراي تقدم الفبايي شماره گذاري را انجام مي  دهيم.

     مثال:

 تذکر 5: اگر تغيير محل شاخه در نامگذاري تأثيري نداشت، از ذکر شماره محل شاخه  خودداري مي کنيم.

              متيل پروپان

 تذکر 6: اگر
آلکاني داراي کربني باشد که به جاي هيدروژن عنصر يا گروه ديگري با آن
پيوند  داشته باشد، آنرا مشتق آلکان ناميده و در نامگذاري ترکيب با عنصر
مربوطه مانند يک شاخه  رفتار مي کنيم. فقط در انتهاي نام عنصر مربوطه لفظ
" و " اضافه مي کنيم.

 مانند: نيترو NO₂- کلرو - فلوئورو - برمو - يدو و...

abrasives

مواد سختی که برای سایش و زدودن سایر مواد به کار می روند. از میان آنها می توان SiC، Al₂O₃ (اغلب دارای Ti)، الماس، کاربید تنگستن، BN و ساینده های فلز، مانند پشم فولادی را نام برد.

ablation

به فرسایش و فروپاشی در اثر گرما گفته می شود. مواد مقاوم در برابر فرسایش، به ویژه الیاف نایلونی در رزین های فنولی که برای محافظت سفینه های فضایی در مقابل گرمای ناشی از بازگشت آنها به جو زمین مورد استفاده قرار می گیرند. در کاربرد آنها، تجزیه به فرآورده های گازی و بر جای گذاشتن توده متخلخل دیر گداز مورد نظر است.

ab-initio calculations

محاسبات مکانیک کوانتومی بر اساس معادله موجی شرودینگر است، که حل آنها به هیچ گونه داده تجربی متکی نیست و همه پارامتر (فراسنج) ها از بنیاد محاسبه می شوند.

abietic acid

C20 H30 O2

اسید کربوکسیلی دوترپنی بلورین با دمای ذوب ۱۷۵-۱۷۲ C ، که از اثر اسید ها بر صمغ کاج بدست می آید. فراورده های تجاری این اسید، ممکن است داری حالت شیشه ای و دمای ذوب پایین تری باشند. در ساختن پلاستیکها، رنگها، جلاها، آهار کاغذ و شوینده ها به طور گسترده ای به کار می رود.

 abherents

لایه های نازک مایع یا جامد که قدرت چسبیدن دو سطح جامد - جامد ، جامد - خمیر یا جامد - مایع را کاهش می دهند. مومها، صابون هایی با بنیان فلزی، گلیسیریدها (بهویژه استئارت ها)، پلی ونیل الکل، پلی اتیلن، سیلیکون ها و فلوئوروکربن ها، همگی به عنوان مواد ضد چسبندگی در فراوری فلز، لاستیک، غذا، بسپار (پلی مر)، کاغذ و شیشه بکار می روند. آنها را مواد رهاساز یا مواد جدا ساز هم می نامند.

از این به بعد از هر چند وقت یکبار از کتاب فرهنگ شیمی (فاطمی) برایتان به ترتیب حروف الفبا اصطلاحات را می گذارم امیدوارم بکارتان بیاید